Eyüboğlu Yazmaları
Hughette Eyüboğlu, Tunca Saner
Bodrum Marmara Kolejinde "Eyüboğlu Yazmaları Atölye Çalışması" yapılıyor.
Anadolu'da tarihi çok eskilere giden "yazmacılık" sanatının en önemli temsilcilerinden biri dünyaca ünlü ressam ve şair Bedri Rahmi Eyüboğlu olmuştur. Bedri Rahmi Eyüboğlu ve eşi Eren Eyüboğlu yazmacılık sanatına yeni yorumlar getirmiş ve bize birbirinden güzel motifler bırakmışlardır. Bir aile geleneği haline gelen yazmacılık sanatını Bedri Rahmi'nin oğlu Mehmet Eyüboğlu devralmış ve ömrünü yazmacılığa vermiştir. Ünlü ressam, yazar ve şair ve Bedri Rahmi Eyüboğlu’nun ve ressam eşi Eren Eyüboğlu’nun yok olmaya yüz tutmuş yazma sanatını yaşatma adına çalışmalarını oğulları Mehmet Eyüboğlu oyma tekniğiyle daha da geliştirerek vefatına kadar sürdürdü. Babası gibi yazmacılığa gönül veren oğlu Mehmet Eyüboğlu’nun vefatının ardından yazma geleneğini 43 yıldır Türkiye’de yaşayan Kanadalı eşi Hughette Eyüboğlu devraldı. Eyüboğlu ailesi yok olmaya yüz tutan yazma sanatının tek temsilcisi olarak gelenekleri yaşatmaya devam ediyor. Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun yazma atölyesinde Mehmet Eyüboğlu'nun talebeleri tarafından hazırlanan bir eşi daha olmayan el emeği ürünler "Eyüboğlu Geleneksel Yazma Şenlikleri" ile sergilenerek satışa sunuluyor. Büyük bir medeniyetin izlerini taşıyan yazmalar, yemeni ve başörtüsü olmaktan çıkıp modernize edilerek yastık kılıfı, masa örtüsü, yatak örtüsü, peştamal, pareo, elbise olarak günlük yaşantımızın içinde yer alıyor.
BEDRİ RAHMİ EYÜBOĞLU
1911'de Trabzon Görele'de doğdu. 1927'da Zeki Kocamemi Trabzon Lisesi´ne resim öğretmeni olarak atandı. Bu dönemden sonra Bedri Rahmi´de resim aşkı başladı. 1929'da İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümü´ne girdi. Nazmi Güran ve İbrahim Çallı´nın öğrencisi oldu. 1932'de Paris´te André Lhote Atölyesi´nde çalıştı. İlerde yaşamını birleştireceği Ernestine Letoni ile tanıştı. 1934'da Akademi Diploma yarışmasında “Yol İnşaatı” konulu resmi ile üçüncü oldu. 1934'de 30 resim ile D Grubu Sergisi´ne katıldı. 1935'de ilk kişisel sergisi Bükreş´te Hasefler Galeri'sinde Ernestine Letoni tarafından açıldı. 1936'da “Eren” adını verdiği Ernestine Letoni ile evlendi. Sipahi Ocağı sigarasının kapağındaki “Koşan Mızraklı Atlar” figürünü tasarladı. Güzel Sanatlar Akademisi´nin 1936'da diploma yarışmasında “Hamam” adlı çalışması ile birinci oldu. Sovyetler Birliği´ne götürülen Türk Resim ve Heykel Sergisi'ne üç resim ile katıldı. 1937'da Akademide Leopold Levy´in asistanı oldu. 1939'de Birinci Devlet Resim ve Heykel Sergisinde “Figür” adlı yapıtı ile üçüncülüğü Arif Kaptan ile paylaştı. Aynı yıl oğlu Mehmet Hamdi Eyüboğlu dünyaya geldi. 1942'de açılan Dördüncü Devlet Resim ve Heykel Sergisi´nde ikincilik ödülünü kazandı. 1943'da Ortaköy Lido Yüzme Havuzu için ilk duvar resimlerini gerçekleştirdi. 1945-1947 yılları arasında “Mari´nin Portresi”, “Alis I”, “Alis II” gibi önemli portre dizisini oluşturdu. 1946'da Ankara Büyük Tiyatro-Operanın girişindeki kapıların üstüne Kız kaçırma konulu bir fresk duvar çalışmasını yaptı. 1946'da UNESCO'nun Paris´te düzenlediği uluslararası sergiye gönderilen resimleri ilgi çekti. 1947'da genç sanatçılardan oluşan “10'lar Grubu”nun kurulmasına öncülük etti. 1950'da Ankara Dil Tarih ve Coğrafya Fakültesinde 150 resimden oluşan “Retrospektif” sergisi düzenledi. 1950'da Kariye Camii düzenlemesini yaptıktan sonra Bizans mozaikleriyle ilgilenmeye başladı. 1951'da “Küçük Sahne”yi süsledi. 1951'e kadar boya ile mozaik dokusunda resimler yaptı.
Paris seyahatinde İnsan Müzesi´nden çok etkilendi. “Güzel yararlı olmalıdır” düşüncesinden hareketle “Yazmacılık” geleneğine yeni bir yorum getirdi. 1951'de ilk “Yazma Sergisi”ni açtı. 1953 yılında Yazmaları ve özgün baskıları Philadelphia Print Club da sergilendi. 14 Eylül´de Times dergisi iki renkli sayfa ayırdı.
1954'de “Türk Tepsisi” adlı motifi ile Steuben Glass adlı bir firmanın tertiplediği yarışmada ödül kazandı ve motif kristale oyularak teşhir edildi. 1954-1957 yılları arasında Hilton ve Divan otellerinde ve KLM İstanbul merkezindeki panoları yaptı. Yugoslovya ve Hollanda hükümetleri tarafından davet edildi. 1955'da TBMM yapısına konulacak resimleri seçecek kurulun başına getirildi. 1956'da Sao Paulo Bienali´nde onur ödülü aldı. Bedri Rahmi 1957'da Tokyo özgün baskı Bienaline katıldı. Ve aynı yıl içinde “Dokuma, Kilim, Yazma ve Nakış gibi Halk El Sanatları´ndaki motifleri özgün bir stil ile kaynaştırarak, mozaik çalışmalarına yöneldi. 1958'nda Uluslararası Brüksel Sergisi'ndeki Türk pavyonuna yaptığı 227 metrekarelik çalışmasıyla altın madalya aldı. 1959'da Paris'te Nato merkezine 50 metrekarelik bir pano hazırladı. 1961'da Amerika´ya gitti. Bu dönemde zengin renklerle soyut biçimlere yöneldi. Görülmedik, bilinmedik renkler bulabilmek için denemeler yaptı; plastik tutkal, plastik boyalar, kum, talaş ve buruşturulmuş Japon kağıdı kullandı. "Amerika Dönemi" sanatına başka bir boyut kazandırmıştır. University of California at Berkley´da iki yıl misafir profesörlük yaptı. 1961'da Unicef çoçuklar yararına “Eşeğin Üzerinde Çocuklarını Taşıyan Anadolu Köylü Kadın” motifi Amerika´da kartpostal olarak basıldı. 1962'da New York Modern Art Müzesi “Zincir” adlı resmini satın aldı. 1963-1964 yıllarında Vakko , Karaköy Tatlıcılar, Manifaturacılar Çarşısı panolarıda çeşitli malzemeleri denedi. Son panosu Etap Oteli girişinde ki “Güvercinler”dir. 1972'da 33´üncü Devlet Resim ve Heykel Sergisi´nde birincilik ödülü aldı. 21 Eylül 1975 tarihinde yaşama veda etti.
MEHMET EYÜBOĞLU
1939 da İstanbul’da doğdu. 1952’de ortaöğrenimine Fransız St. Joseph Lisesi’nde öğrenim görürken Maya Galerisi’nde açılan “Yazma Sergisi”nin hazırlanışında çalıştı. İlk baskı ve boyamalarını yaptı. 1960’ta mektupla tanıştığı Fransız, Kanadalı Hughette Bouffard’la evlenmek üzere önce Parise, oradan da Kanada'ya gitti.1961’de evlendi. 1962’de USA’da New Jersey Fairleigh Dickinson Üniversitesi’nden burs kazanarak Kanada’dan Amerikaya geçti. Amerika’nın Philadelphia, California, Chicago, New Jersey eyaletlerinde B. Rahmi ve Eren Eyüpoğlu sergileri açtı. 1966’da yurda döndü. 1969-1975 arası sırasıyla lisan, Roche ve Nasaş’ta araştırma ve pazarlama sorumluluklarında büyük bir heyecanla çalıştı. 1976’da babası Bedri Rahmi’nin ölümünden sonra hayatında önemli değişikler yaptı. Kendi yuvasını ve işini bırakarak annesinin yanına ve babasının mesleğine döndü. Uzunca bir aradan sonra yeniden yazma sergisini açtı. 1977’de kalıp oyma dalında kendi buluşu olan yepyeni bir teknik geliştirdi. İlk kez Eren Eyüpoğlu kalıpları oydu. 1977-1992 yılları arasında Antalya, İçel Adana, İzmir, Bursa, Muğla, Trabzon gibi yurdun çeşitli yerlerinde sayısız sergiler açtı.